Vroeger was het de normaalste zaak van de wereld: jong trouwen en dan de rest van je leven huisje, boompje, beestje. Nu gaat dat anders. Is het anno 2021 in onze samenleving dan ook al net zo normaal om single te zijn als een relatie te hebben? 3Vraagt deed samen met 3FM HUMAN onderzoek.

Je oma die je graag met een nieuwe liefde aan tafel ziet met kerst, vrienden die vragen of je nog 'op de apps' zit en obers die er meteen vanuit gaan dat je op date bent wanneer je met iemand van het andere geslacht aan een tafeltje zit. Het zijn voor veel mensen bekende situaties. Negen op de tien jongeren hebben dan ook het gevoel dat het hebben van een relatie nog steeds de norm. Een van de deelnemers van het onderzoek: "Relaties lijken het eindstation. Niemand vraagt ooit aan partners wanneer ze weer vrijgezel worden, maar ze vragen aan vrijgezellen altijd wanneer ze weer een relatie krijgen."

Niet ingesteld op singles

Het merendeel van de jongeren (tachtig procent) heeft het gevoel dat de wereld is ingericht op het leven in stelletjes. Het meest genoemde voorbeeld is de woningmarkt. "Het is zeer moeilijk, dan wel niet onmogelijk, om als alleenstaande met een modaal inkomen een huis te kopen," schrijft een deelnemer aan het onderzoek.

Ook vakanties, belastingen en boodschappen worden genoemd als momenten waarop de deelnemers merken dat de maatschappij ervan uit gaat dat we alles in koppels of als gezin doen. Ze merken bijvoorbeeld op dat je in je eentje op vakantie ook een tweepersoonskamer moet huren.

Altijd maar die vraag: heb je nou al een vriend(in)?

Een groot deel van de jongeren (73 procent) heeft het gevoel dat de maatschappij van singles verlangt om een relatie te vinden. Constant krijgen ze de vraag of ze nou al een relatie hebben. Sommigen stellen zelfs dat hun ouders of vrienden actief aangeven dat ze zich zorgen maken omdat de persoon in kwestie geen relatie heeft. "Ik merk vooral bij familie en vrienden dat ze het zielig lijken te vinden dat ik alleen ben. En als iets als zielig wordt bestempeld, zegt eigenlijk dat het iets onwenselijks is," schrijft een deelnemer.

Tweederde van de singles (64 procent) geeft aan het ook irritant te vinden om steeds dat soort vragen te krijgen. Meer jonge vrouwen (tachtig procent), dan jonge mannen (52 procent) zijn daar wel klaar mee. Veel deelnemers omschrijven dat ze het gek vinden dat zo'n vraag specifiek aan singles wordt gesteld. "De continue vragen van vrienden, familie en kennissen: hoe is het met de mannen? Ben je nog aan het daten? Hoezo ben je nog alleen? Uh, hoezo ben jij nog steeds samen?!" schrijft iemand.

De druk om een relatie te vinden

Voelen singles door al die vragen dan ook een enorme druk om een partner te vinden? Dit verschilt nogal per leeftijdsgroep en geslacht. Zo ervaart ruim de helft (55 procent) van de vrouwelijke deelnemers deze druk, tegenover maar 37 procent van de mannen. Ook leeftijd speelt een rol. Meer 25-34 jarigen (56 procent), dan 16-24 jarigen (37 procent) voelen pressure.

De mensen die geen druk ervaren geven aan dat ze de opmerkingen en verwachtingen uit de maatschappij wel horen, maar dat ze zich er niks van aantrekken.

Klapperende eierstokken en tikkende teelballen

Is een kinderwens de reden om een relatie te vinden? Onder de singles die een kinderwens hebben zegt 47 procent dat hun kinderwens de druk op het vinden van een relatie vergroot. De mensen die geen druk voelen om een relatie te vinden om hun kinderwens te beantwoorden, vinden vooral dat ze door hun jonge leeftijd nog alle tijd hebben of overwegen om bij gebrek aan een partner alleen aan kinderen te beginnen.

Eén op de tien jongeren in een relatie ervaart druk om bij hun huidige partner te blijven omwille van hun kinderwens. "Het zou wel een bump in the road zijn als het nu alsnog stuk loopt," schrijft een deelnemer.

Hebben we een relatie nodig om ons gelukkig te voelen?

Maar zijn singles dan zo ongelukkig? Nee, eigenlijk niet. Het grootste deel van de groep (63 procent) geeft aan dat single zijn vooral een positieve invloed heeft op hun levensgeluk. “Ik ben vrij. Kan alles doen en laten wat ik wil. Heerlijk!" schrijft een van de deelnemers.

Willen deze singles dan ook allemaal vrijgezel blijven en kan het beeld van huisje, boompje, beestje weg van de to-do list? Dat ook weer niet. Een even grote groep singles (63 procent) wil graag een relatie. Een derde van de deelnemers zit niet per se op een partner te wachten.

Kunnen vriendschappen net zo belangrijk zijn als relaties?

Bro's before ho's en chicks before dicksHoe ranken we vriendschappen tegenover onze relaties? Volgens 67 procent van de deelnemers heeft een romantische relatie een hogere status dan vriendschap. Mensen die single zijn ervaren dit iets sterker, omdat zij vaker meemaken dat een vriend ervoor kiest iets met zijn partner te doen in plaats van met hen. "Als ik afspreek met vrienden moet vaak de wederhelft mee.... Ik heb niet gekozen voor hun relatie. Waarom krijg je ze dan bij alles cadeau?" schrijft een deelnemer.

Wanneer de deelnemers zelf hun vriendschappen met hun romantische relaties vergelijken ervaren ze dit helemaal niet zo. 57 procent vindt hun vrienden net zo belangrijk als hun partner en 23 procent vindt hun vriendschappen zelfs belangrijker dan hun romantische relaties. "Ze zijn even belangrijk: het is belangrijk dat je naast je partner ook nog een eigen leven met eigen vriendschappen hebt."

Over dit onderzoek

Dit onderzoek is een samenwerking tussen 3FM HUMAN en 3Vraagt, onderdeel van het EenVandaag Opiniepanel. Aan dit onderzoek, gehouden van 11 tot en met 20 juni 2021, deden ruim drieduizend jongeren tussen de 16-34 jaar mee. De resultaten zijn na weging representatief voor vijf variabelen, namelijk leeftijd, geslacht, opleiding, stemgedrag en spreiding over het land.

Dossier #singlegoals

In dossier #singlegoals zoeken 3FM-dj's Jamie en Sophie uit hoe we anno 2021 nadenken over single zijn en het hebben van een relatie.

Is huisje, boompje, beestje nog steeds de norm? Of kan dat ook anders?

3FM made by HUMAN

Deze productie is gemaakt door ons jongerenplatform bij 3FM. Samen met de dj's en andere programma's van 3FM zetten zij belangrijke onderwerpen voor jongeren op de agenda. Wil je ook iets agenderen? Mail naar socialmatters@3fm.nl.