Praten over psychische problemen is voor veel jongeren taboe. Dat blijkt uit onderzoek van EenVandaag. Reden genoeg voor een nieuwe #openup-week van 6 tot 12 april. De campagne, georganiseerd door NPO 3FM en MIND en ooit begonnen door Humans Tussenuur, is bedoeld om psychische problemen onder jongeren bespreekbaar te maken. En dat is niet voor niets.

Het onderzoek over psychische gezondheid werd uitgevoerd door 3Vraagt, onderdeel van het Een Vandaag Opiniepanel. Uit het onderzoek blijkt dat 55 procent van de jonge mensen die in het afgelopen jaar langer dan twee maanden last heeft gehad van psychische klachten, aangeeft het als taboe te ervaren om hierover te praten.

Daarnaast schaamt 42 procent zich voor de psychische klachten die ze hebben, of hebben gehad. Aan het onderzoek deden 2.123 jonge mensen mee, tussen de 16 en 34 jaar.

Openhartige verhalen tijdens #openup

De #openup-week begon twee jaar geleden als initiatief van MIND en 3FM Tussenuur, het jongerenplatform van Human. Tijdens de #openup-week, dit jaar van zaterdag 6 tot en met vrijdag 12 april, delen MIND en NPO 3FM online en on air verhalen van jongeren over hun psychische klachten en over de manier waarop zij anderen hierover vertelden. Ook andere jongerenmerken van de NPO haken aan, denk aan FunX, EO Beam, Club Hub (BNNVARA), NOS Stories en NPO3.nl.

Nynke is een van deze jongeren. De 19-jarige Youtuber runt samen met haar beste vriendin Maartje het Youtube-kanaal Zaressa. Het kanaal, dat voornamelijk gaat over de paardenwereld, telt  21.000 abonnees. Fans denken dat hun leven perfect is, maar van de week vertelde Nynke in een video aan haar fans dat het eigenlijk helemaal niet zo goed met haar gaat.

Klik hier voor de video met Nynke's complete #openup.

Klachten staan niet op zichzelf

Uit het onderzoek werd duidelijk dat tweederde (67 procent) van de ondervraagden die aangaven psychische klachten te ervaren, dat ze last hadden van stress. Andere psychische klachten die werden genoemd zijn somberheid (53 procent), slaapproblemen (45 procent), eenzaamheid (41 procent), angsten (35 procent) en depressieve gevoelens (32 procent).

Deze klachten staan vaak niet op zichzelf, en veel deelnemers hebben dan ook meerdere klachten aangekruist. ‘Stress en slaapproblemen zorgden ervoor dat ik last kreeg van al mijn andere klachten,’ schrijft een van de deelnemers. ‘Je hebt dan geen energie meer in je lijf om terug te vechten en dan beland je steeds meer in de problemen.’

Praten voorkomt erger

Wanneer de jongeren wel over hun problemen praten, dan is dat vooral met vrienden (55 procent), ouders (43 procent), professionals (34 procent) of hun partner (28 procent). 12 Procent zegt met niemand over hun problemen te praten.

Eerder maakte 3FM Tussenuur een podcast over waarom het belangrijk is om over je psychische klachten te praten. Psycholoog Najla Edriouch zegt in de podcast dat het belangrijk is om zo snel mogelijk hulp te zoeken en over je klachten te praten. ‘Als je al een tijdje niet lekker in je vel zit, en last hebt van lichte psychische klachten, bijvoorbeeld als je last hebt van somberheid, angsten of een negatief zelfbeeld, ga dan toch al hulp zoeken,’ zegt ze in de podcast.

‘Want juist op dat moment kun je vaak door hele praktische tips, en door er over te praten al verbetering zien en voorkomen dat het een ernstig psychisch probleem wordt waar je een lange, intensieve behandeling voor nodig hebt.’

Daarnaast vindt Edriouch het belangrijk dat mensen die psychische klachten hebben gehad er open over zijn, zodat anderen kunnen zien dat er ook vooruitgang mogelijk is.

Klik hier om de volledige podcast te luisteren.

Lessen op school

Volgens het onderzoek wil 82 procent van de deelnemers lessen over psychische gezondheid standaard in het lespakket van middelbare scholen, zodat het makkelijker wordt voor jongeren om over psychische problemen te praten. Op het moment zijn middelbare scholen vrij in hoe ze aandacht besteden aan psychische gezondheid. 85 Procent van de deelnemers van het onderzoek heeft hier geen les over gehad op de middelbare school.

‘Als je een lichamelijke klacht hebt wordt er heel duidelijk op school uitgelegd wat je moet doen, dat is heel goed,’ zegt Edriouch in de podcast. ‘Maar het lijkt mij heel logisch dat je op scholen, en in je opvoeding ook leert hoe je een psychische klacht kunt herkennen en hoe je daar mee om gaat. Dat lijkt mij heel cruciaal.’

Al eerder maakte 3FM Tussenuur een KNOW SHIT-video over psychische gezondheid, waarin de 14-jarige Maud zich afvraagt waarom er eigenlijk op school geen les wordt gegeven over het onderwerp. Naar aanleiding van de video kregen 3FM Tussenuur en MIND toezegging van docenten om psychische gezondheid zo snel mogelijk op de kaart te zetten binnen het onderwijs.

Houdt deze week www.3fm.nl/openup, www.mindyoung.nl en de social media van NPO 3FM en MIND in de gaten, om de openhartige verhalen van jongeren te horen.