Na een scheiding moet – afhankelijk van het huwelijksgoederenregime en de afspraken tussen ex-partners – vaak een deel van de gemeenschappelijke spullen verdeeld worden. Maar wie krijgt wat en waar heb je recht op? Voor de podcastserie Scheiden met Stine gaat Stine Jensen hierover in gesprek met scheidingsadvocaat Conchita van Rooij.

Scheiden met Stine

In de podcast Scheiden met Stine gaat Stine Jensen in gesprek met experts, ervaringsdeskundigen en schrijvers over verschillende aspecten van het scheiden. Als rode lijn door alle afleveringen loopt Stines eigen scheidingsverhaal, waarbij ook haar dochter Vicky en ex Jaime aan het woord komen. Luister de podcast via Spotify, RSS, Apple of Google Podcasts.

Een scheiding is niet zomaar voorbij. Als ze bij jou komen, dan begint het pas, toch?

“Het is inderdaad niet ‘zomaar’ voorbij, je moet er echt wat voor doen wil je een scheiding goed hebben afgehandeld. Soms is een gevecht onvermijdelijk, dan is er meestal sprake van een vechtscheiding. Bijvoorbeeld als je het beste voor jou en je kinderen eruit wil halen, maar de wederpartij wil niet meewerken. Een lange scheiding is niet goed voor je kinderen, dus dan moet je soms wel het mes erin zetten en het gevecht aangaan. Wel is het advies om kinderen zeker niet in de echtscheidingsperikelen te betrekken en hulp voor hen in te schakelen.”

In welk stadium zitten de mensen die bij jou komen?

“Dat verschilt. Soms krijg ik mensen op kantoor die al wel weten dat ze willen scheiden, maar nog niet bepaald hebben wanneer ze dat het best tegen hun partner kunnen zeggen. Ze vragen mij of dat beter voor of na de vakantie kan, bijvoorbeeld. Ik kijk dan naar de strategische en juridische kant ervan. Het kan soms handig zijn als mensen nog even wachten met de scheidingsmelding, als ze nu nog toegang hebben tot de computer bijvoorbeeld. Wanneer het emotioneel gezien het beste moment is om een relatie te eindigen, is vooral aan hen, dat kan ik niet zeggen.

En er komen ook mensen bij mij die willen weten wat een scheiding inhoudt. Wat hun rechten en plichten zijn. Want je kunt onder huwelijkse voorwaarden zijn getrouwd of in (beperkte) gemeenschap van goederen en in die verschillende gevallen verloopt de scheiding heel anders.” 

Conchita van Rooij is scheidingsadvocaat.

Op zich heb je dan al wel dingen voor een scheiding geregeld, toch?

“Als je onder huwelijkse voorwaarden getrouwd bent wel, ja.”

En toch weten mensen niet hoe het dan allemaal in elkaar zit?

“Dat klopt. Mensen zitten op een roze wolk als ze gaan trouwen. Sommige kijken niet op of om en vinden trouwen in gemeenschap van goederen prima. Andere gaan bewust naar de notaris om huwelijkse voorwaarden op te laten stellen, omdat ze niet willen dat alles gedeeld wordt.”

Wat zijn dat precies, huwelijkse voorwaarden?

“Huwelijkse voorwaarden komt men overeen als men wil afwijken van het wettelijk vermogensstelsel van de beperkte gemeenschap van goederen. In deze voorwaarden maak je afspraken over hoe een mogelijke echtscheiding dient te worden afgewikkeld. Of je partner een deel van de waarde van jouw vermogen of bezittingen krijgt, bijvoorbeeld.

Vaak betekent het dat men in ‘koude uitsluiting’ huwt. Koude uitsluiting is het uitsluiten van elke huwelijksvermogensrechtelijke gemeenschap tussen jou en je partner. Het woord ‘koud’ zegt het al: niets wordt van elkaar, de eigendommen blijven apart en het vermogen ook.

Maar in de huwelijkse voorwaarden kunnen ook ‘verrekenbedingen’ zijn opgenomen. Dat kan ervoor zorgen dat ondanks dat alle eigendommen van je zelf blijven, je wel de waardes van alles wat je verzamelt tijdens het huwelijk op één hoop moet gooien en moet delen door twee.”

En mensen weten dit vaak niet?

“Nee. Ze gaan bij de notaris zitten en tekenen ondoordacht. De notaris legt hen wel uit hoe alles in elkaar zit, dat is hij verplicht, maar het komt vaak niet bij mensen binnen wat een verrekenbeding nou precies inhoudt. En dan later, als de relatie stukloopt, komen ze bij mij in de veronderstelling dat hun eigen bezit volledig van henzelf is, althans dat ze met de ex-partner niets hoeven af te rekenen.

Ik moet dan uitleggen dat inderdaad het bezit, zoals een bedrijf of een boot, zijn of haar eigendom blijft, maar dat je de waarde ervan wel moet verrekenen. Een deel van de  (over)waarde van deze goederen moet aan de ex-partner betaald worden. Mensen schrikken daar dan enorm van.

Ik zie ook mensen die helemaal niks geregeld hebben. Een vrouw die jarenlang in de koopwoning van haar ex woont. Hij werkt, zij niet, omdat ze zorgt voor hun kindje. Als zij uit elkaar gaan, dan is de woning niet van haar, want ze hebben geen samenlevingscontract. Ze krijgt geen partneralimentatie, want dat krijg je alleen bij een huwelijk of geregistreerd partnerschap. Terwijl die man huizenhoog verdiend heeft. Het enige wat ze krijgt is kinderalimentatie, maar dat is niet zoveel.

Zo’n situatie is echt afschuwelijk. Daarom probeer ik mensen in mijn omgeving en ook daarbuiten onder meer via mijn televisieoptredens, toch wat meer kennis bij te brengen en te waarschuwen voor deze situaties.”

Kun je vertellen hoe je precies te werk gaat als echtscheidings-advocaat? Ze komen binnen, ze gaan zitten, en dan? 

“Bij mij komt er in principe maar één binnen, want ik werk voor één persoon, één belang. De ex-partner heeft als het goed is een andere advocaat. Ik vraag dan altijd eerst wat het verhaal precies is. Of de cliënt degene is die verlaat of wordt verlaten. Dat vind ik belangrijk.

Vervolgens ga ik doorvragen over hoe het verder in elkaar zit. Of ze huizen hebben, kinderen. En ook hoe deze persoon de uitkomst zelf graag zou willen zien. Daarna is het zaak dat de benodigde stukken worden verzameld en de rechtspositie van de cliënt in kaart wordt gebracht. Aan de hand daarvan en van de wensen van cliënt stem ik de strategie en het advies af.”

Als je gaat scheiden, moet je dan altijd een scheidingsadvocaat in de arm nemen?

“Je hebt verschillende mogelijkheden. Je kan proberen er met een mediator(advocaat) uit te komen. Dat houdt in dat je samen met je ex en die mediator de gevolgen van de echtscheiding, waaronder de verdeling, gaat bespreken.

Mijn beleving is dat regelmatig voorkomt dat die mediator aan de ene partij vraagt waar hij of zij behoefte aan heeft en vervolgens aan de andere partij vraagt of die daarmee akkoord gaat. En dat is het dan. Maar doordat mensen niet altijd weten wat hun rechten zijn, komen ze er via deze weg soms bekaaid vanaf.”

En als ze bij jou komen?

“Als iemand bij mij als advocaat komt, dan ga ik kijken waar die persoon recht op heeft en wat die persoon kan krijgen. Ik kan daarover ook in onderhandeling gaan met de advocaat van de wederpartij. En dat hoeft zeker niet altijd met gestrekt been. Eerst ga ik kijken of er met een gesprek of anderszins uit te komen valt.

Maar ik wil er wel met goede afspraken uitkomen, omdat geld nu eenmaal belangrijk is in onze maatschappij. Je hebt het nodig om te leven. En als je kinderen hebt, heb je er belang bij dat je goede partner- en kinderalimentatie krijgt, zodat je ze goed kan blijven verzorgen.

Stel je voor, een veelvoorkomende situatie: een vrouw zit in een relatie met een man. Hij heeft veel geld, zij minder. Nu gaan ze scheiden en zal de volledige zorg voor de kinderen bij de vrouw komen te liggen. Als zij niet vecht voor een goede partneralimentatie en kinderalimentatie, gaat hij er bij wijze van spreken van door met zijn nieuwe liefde in een Porsche, terwijl zij vierhoog met de kinderen moet gaan wonen. En andersom kan een man door een echtscheiding zijn bedrijf en inkomsten kwijtraken. Dus geld is wel degelijk belangrijk.”  

Luister de podcast

Luister de afleveringen van Scheiden met Stine via Spotify, RSS, Apple, Google Podcasts of je andere favoriete podcast-app.