De publieke tribune

Hoe veilig ben ik in het ziekenhuis?

'De publieke tribune' komt ditmaal vanuit het Erasmus Medisch Centrum in Rotterdam. In het publiek onder anderen patiënten, artsen, onderzoekers, verpleegkundigen, een hoogleraar patiëntveiligheid, een bedrijfsarts en een vakbondsvoorzitter. Zij leggen onder leiding van Coen Verbraak hun persoonlijke ervaringen en vragen voor aan Ernst Kuipers, bestuursvoorzitter van het Erasmus MC.

Bij nood of ziekte wil je voor hulp op het ziekenhuis kunnen vertrouwen, maar de huidige situatie vraagt soms om pijnlijke keuzes. Moet je accepteren dat de operatie van je kind niet doorgaat, omdat het redden van een ander kinderleven voor gaat? Wat is er nodig om als ziekenhuis goede zorg voor patiënten én personeel nu en in de toekomst te waarborgen?

Op deze en andere prangende vragen wil de presentator van 'De publieke tribune' Coen Verbraak graag een antwoord. Aan hem de taak om de wereld van Ernst Kuipers - als bestuursvoorzitter van het Erasmus MC sinds een paar jaar 's lands meest invloedrijke netwerker in de wereld van de zorg - met die van de publieke tribune te confronteren. Niet voor een klassiek debat, geen zwart versus wit, hij doet een poging om tot een echt gesprek te komen, tot een zoektocht naar waardevolle inzichten en - wie weet - oplossingen.

De aanleiding

Klik hier om te openen

Wij hebben in Nederland één van de duurste zorgstelsels in Europa. De totale uitgaven aan zorg bedragen honderd miljard euro en onze zorg hoort bij de beste van de wereld. Nederland heeft op basis van 48 verschillende kwaliteitsindicatoren, waaronder informatievoorziening, kwaliteit van ziekenhuiszorg, toegankelijkheid en medicijngebruik, het beste zorgstelsel in Europa en de gezondheidszorg in Nederland staat in de top tien wereldwijd.
 
Tegelijk horen wij over een groeiend tekort aan personeel en hoge werkdruk in ziekenhuizen. Voor het eerst in de Nederlandse geschiedenis vond afgelopen najaar een landelijke ziekenhuisstaking plaats, waarbij ziekenhuispersoneel minder werkdruk en meer salaris eiste. op verschillende locaties in het land waren in totaal meer dan 150.000 medewerkers in actie. Bij de landelijke actie bij de Jaarbeurs in Utrecht waren nog eens tweeduizend actievoerders.

Begin januari van dit jaar kwam RTL Nieuws met een onderzoek onder bijna drieduizend verpleegkundigen, artsen en andere ziekenhuismedewerkers. Volgens hen leidt het tekort aan verpleegkundigen in ziekenhuizen tot gevaarlijke situaties voor patiënten. Zij maken zich grote zorgen over de veiligheid en zeggen nu al meer fouten te maken.

Bij nood of ziekte willen we voor hulp op het ziekenhuis kunnen vertrouwen maar de huidige situatie van personeelstekort, hoge werkdruk en zorgkosten die de pan uit rijzen vraagt om pijnlijke keuzes.

Kijktip: documentaire 'Burning Out'

Twee jaar lang volgde filmmaker Jérôme le Maire de medewerkers van de afdeling chirurgie in een groot Parijs ziekenhuis. Zware werkdruk, extreme stress, te weinig personeel en kortingen op het budget hebben een funeste uitwerking gehad op de sfeer op de afdeling. Artsen vechten elkaar bijna de OK uit, en ook het verplegend personeel heeft het zwaar te verduren. Iedereen loopt op zijn tandvlees. Ondertussen hamert het management op nog meer efficiëntie en kostenbesparingen. Hoe lang gaat dit nog goed?

Le Maire laat op ontluisterende wijze de naderende burn-out van de Franse gezondheidszorg zien. En alhoewel de Franse gezondheidszorg niet per se exemplarisch is voor de Nederlandse, toont het wel goed aan waar een langdurige werkdruk in de zorg uiteindelijk toe kan leiden.

De hele documentaire 'Burning Out' kijk je hier.

Dit keer in de uitzending

De knoppendraaier

Ooit was hij zelf Maag-Darm-Leverarts, maar inmiddels is Ernst Kuipers (1959) al weer sinds 2013 voorzitter van de Raad van Bestuur van het Erasmus MC in Rotterdam, een van de grootste ziekenhuizen van Nederland. Hij werd al meerdere malen bekroond tot 'meest invloedrijke zorgbestuurder van Nederland' en geroemd als pleitbezorger van netwerken in de zorg.

Kuipers: "De werkdruk in de zorg is een heel belangrijk onderwerp om te bespreken, omdat het nu al veel mensen raakt en in de toekomst alleen nog maar meer. Helaas is er niet één gouden oplossing, die moeten we echt op allerlei verschillende terreinen zoeken."

Het arendsoog

Het arendsoog van deze week is 'Denker des Vaderlands' Daan Roovers (1970). Na haar studies filosofie en geneeskunde wijdde ze zich vrijwel volledig aan de ontwikkeling van de publieksfilosofie. Roovers: "Ik wil de actualiteit verdiepen met filosofische perspectieven en filosofische inzichten toegankelijk maken voor een breed publiek."

Vragen die Roovers graag beantwoord wil krijgen: "Verwachten we niet de verkeerde dingen van het ziekenhuis? Zijn we te druk met de verkeerde dingen bezig? En in hoeverre kunnen we de zorg verbeteren door andere keuzes te maken of door onderdelen anders te organiseren?"

Over 'De publieke tribune'

Hebben de mensen op de publieke tribune van de Tweede Kamer geen spreekrecht, in Humans 'De publieke tribune' nemen burgers juist het woord.

Vanaf zondag 12 januari 2020 trekt Human acht weken lang met 'De publieke tribune' het land in. Op zoek naar plekken waar actuele maatschappelijke spanningen de orde van de dag bepalen. Onder leiding van presentator Coen Verbraak vertellen betrokken burgers ter plaatse over hun persoonlijke ervaringen, opgedaan in het leven van alledag. Niet hun meningen of opvattingen zijn leidend in het gesprek, het is hun ervaringsdeskundigheid waar het om gaat. Op grond daarvan bevragen zij bestuurders, in de hoop om hen aan het denken te zetten over de mogelijkheden voor een beleid dat zich meer plooit naar hun weerbarstige werkelijkheid. Slagen ze daarin? Of blijft het bij verwijzen naar andere instanties, wetten en praktische bezwaren?