Ongemakkelijk erfgoed

Schedelkapje van de Javamens uit de collectie-Dubois in museum Naturalis. Een beeld van de Javamens op de voorgrond.

Coen Verbraak in gesprek over 'roofkunst', met mensen uit de museumwereld én met mensen bij wie koloniaal erfgoed een persoonlijke snaar raakt.

Beluister de podcast

Nederlandse musea liggen vol met waardevolle objecten die tijdens eeuwenlange kolonisatie zijn meegenomen. En de discussie over dat koloniale erfgoed woedt al jaren hevig.  

Recent maakte de overheid een half miljoen euro vrij om de herkomst van koloniale collecties te onderzoeken. En inmiddels geeft Nederland koloniale voorwerpen die (aantoonbaar) gestolen zijn altijd terug aan het land van herkomst als ze daarom vragen. Maar hoe onderzoek je wat gestolen is in koloniale context? Is alle kunst uit koloniale tijd ‘fout’? En gebeurt het terugsturen wel op de goede manier? 

In De publieke tribune van 27 juni praat Coen Verbraak met mensen uit de museumwereld én met mensen bij wie het koloniaal erfgoed een persoonlijke snaar raakt. Wanneer is iets ‘fout’ genoeg om teruggestuurd te kunnen worden? En wat doet het met je als je belangrijke stukken uit je eigen cultuur in een Westers museum ziet? 

Presentatie: Coen Verbraak
Redactie: Marit Willemsen
Eindredactie: Sigrid Muusse

Te gast in deze uitzending

    Marieke van Bommel

    Marieke van Bommel is sinds 2022 directeur van het Wereldmuseum. Dit museum heeft verschillende stukken uit de collectie teruggegeven aan landen of gemeenschappen van herkomst. Van Bommel werkt al lang in de museumsector en was hiervoor onder meer directeur van het Museum aan de Stroom in Antwerpen.

    Portretfoto Marieke van Bommel

    Lukas Eleuwarin

    Lukas Eleuwarin werkt als community adviseur internationale erfgoedsamenwerking bij het Kenniscentrum Immatrieel Erfgoed Nederland (KIEN). Hij heeft Moluks-Indonesische roots en is sinds 2021 bezig een speer van zijn voorouders terug te krijgen naar zijn dorp Dian op het eiland Kei Kecil in de Molukken.

    Portretfoto Lukas Eleuwarin

    Onias Landveld

    Onias Landveld is documentaire- en theatermaker, cabaratier en kunstenaar. Hij is langs moederszijde Ndyuka, een marrons-stam in Suriname. Hij kwam in 2023 in aanraking met een staf die geroofd is uit het gebied van zijn voorouders. Momenteel is hij bezig met een documentaire over roofkunst.

    Mirjam Shatanawi

    Mirjam Shatanawi is expert op het gebied van islamitisch erfgoed en dekolonisatie in musea. Ze weet veel van Indonesië in de koloniale tijd. Ze is docent erfgoedtheorie aan de Reinwardt Academie en is verbonden aan de UNESCO leerstoel Museum Collections, Repatriation and Interculturality.

    Portretfoto Mirjam Shatanawi