|
.........................
|
D E E L 11
| Dit deel heeft als onderwerp de geschiedenis van Humanitas
en het Humanistisch Verbond in Nederland. Een gesprek hierover met Carla
van Baalen, directeur van het centrum voor Parlementaire Geschiedenis in
Nijmegen. Van Baalen heeft historisch onderzoek gedaan naar de ontwikkeling van de
humanistische beweging in Nederland na de Tweede Wereldoorlog. |
LEZEN LUISTEREN |
Lag het
officiële percentage buitenkerkelijken in Nederland rond 1910 nog op een kleine vijf
procent van de bevolking, in het midden van de jaren veertig was dit uitgegroeid tot zo'n
twintig procent. Mede onder invloed van deze ontwikkeling rijpte tijdens de oorlogsjaren
bij een aantal mensen uit met name sociaal-democratische kring het idee dat er in
Nederland plaats zou zijn voor een brede humanistische organisatie. Die zou aan het
groeiend aantal buitenkerkelijken een geestelijk onderdak kunnen bieden en voor hun
belangen kunnen opkomen. Ook zou zo'n organisatie een bijdrage moeten leveren aan de
inhoudelijke en zedelijke verdieping, waarvan de noodzaak door de verschrikkingen van de
Tweede Wereldoorlog op wel zeer wrede en tragische wijze was blootgelegd.
De geestelijke en maatschappelijke ontreddering was vlak na
de oorlog groot. Voor organisaties die zich op dit terrein wilden inspannen was dan ook
een enorme taak weggelegd. Aangezien de kerken zich beperkten tot hun eigen aanhang, viel
de sterk gegroeide groep buitenkerkelijken buiten de boot. Als reactie op hun vraag naar
hulp ontstonden twee verenigingen die in hun namen zodanig verwantschap uitdrukten, dat ze
vaak met elkaar verward worden: de vereniging voor maatschappelijk werk Humanitas en het
geestelijk genootschap Humanistisch Verbond. Ze zijn respectievelijk in 1945 en 1946
opgericht, onafhankelijk van elkaar.
|
Presentatie: Rina Spigt
Samenstelling: Bert Boelaars
Foto's : © 1999 Peter Derkx |
|
|