Kim Brand maakte in haar eindexamenjaar van de Hogeschool voor de Kunsten Utrecht (HKU) een korte documentaire ‘De Zorgfabriek’. Met deze documentaire gooide zij hoge ogen; de film werd geselecteerd voor de studentencompetitie van het prestieuze documentairefestival IDFA, de vertoning bij HUMAN (Nederland 2) trok meer dan 200.000 kijkers (wat uitzonderlijk is voor documentaire) en haar film won een wildcard van het Nederlands Fonds voor de Film.
Kim Brand (22) is deze week meedenker van ‘Dus ik ben’. Ook zij kiest een beeld dat volgens haar iets zegt over ons hedendaagse mens-zijn. Ze kiest een still uit haar documentaire ‘De Zorgfabriek‘ (HUMAN). Haar documentaire laat de automatisering in een verzorgingstehuis zien. Kim: “Ik ben kwaad op hoe wij met oudere mensen omgaan in Nederland. Iedereen wil graag oud worden, maar het is de vraag of we op deze manier ook oud willen zijn.”
Waarom dit beeld?
“Het is een still uit ‘De Zorgfabriek’. De bewoners hebben koffiepauze. Het ziet er op het eerste oog onschuldig uit, maar voor de goede verstaander zitten er nog een paar andere boodschappen in…”
Wat zie je, vertel…
“Je ziet het beeld van een aantal koffie drinkende ouderen rond een tafel. Wat snel opvalt is de dominante positie van de klok. En als je nog wat verder kijkt valt op dat het uitzicht op de eigen verzorgingsflat erg troosteloos is. Dit staat symbool voor het verhaal achter ‘De Zorgfabriek’.”
Jij koos dit beeld, wat zegt dit beeld over jou?
“Ik heb zelf vijf jaar in dit verzorgingshuis gewerkt als activiteitenbegeleidster in de weekenden. Waar ik grote moeite mee kreeg, is dat de klok een steeds grotere rol is gaan spelen. Het in- en uitloggen voor ongeveer iedere handeling; alle tijd die verzorgers aan de bewoners besteden, moet worden geklokt. De manier waarop het nu gaat is volgens mij niet meer menselijk. Ik ben kwaad op de manier waarop wij met oudere mensen omgaan in Nederland.”
Wat zegt dit beeld volgens jou over onze samenleving?
“Deze mensen aan tafel zijn mensen. De samenleving vergeet dat ze bestaan. Ik vind dat we er veel meer mee bezig zouden moeten zijn: dit is ook onze toekomst. Maar willen we eigenlijk wel zien wat er gaande is in de zorg? We kunnen onze vader en moeder niet zelf opvangen, daar hebben we het te druk voor, dus doen we liever onze ogen dicht. Op papier hebben we het allemaal keurig geregeld, tot achter de komma. Maar als mensen de film hebben gezien, worden ze toch stil en zeggen sommigen: ‘geef mij maar een spuitje’. Iedereen voelt aan dat dit niet de goede kant op gaat, maar ondertussen laten we het gewoon gebeuren..”
Welke vraag, welk dilemma, roept dit beeld op over ons mens-zijn?
“Het gaat over ouderenzorg; onder het motto ‘zorg op maat’ wordt de zorg vooral onpersoonlijker. Er zijn vier zorgpakketten en alles wat daarbuiten valt moet je extra betalen. Elk onderdeel van de zorg moet worden beschreven, geklokt en ‘ingekocht’. Zit het niet in je pakket, dan moet je bijbetalen. Dat kan varieren van het aantrekken van schoenen tot het buiten zetten van de vuilnisbak. Verzorgers registeren met elektronica elke handeling. In bijna alle handelingen is voorzien, maar hoe klok je een praatje op de gang? Dat is dan weer lastig… We dreigen de menselijke maat volledig uit het oog te verliezen en dat noemen we dan ‘transparantie’, ‘efficiency’ en ‘professionaliteit’.”
Vul in: Ik …, dus ik ben.
“Ik word ook oud, dus ik ben.”
U bent er niet tijdelijk maar u wij zijn een eeuwige uitstraling waarvan de bewustwording steeds helderde wordt.
Het bestaan is te herleiden tot astrale geestelijke energie.Al het andere is projectie.Wij bestaan omdat wij ons daarvan bewustzijn.Het bewustzijn verandert door het ervaren van tegenstellingen.Alles kunnen wij in de geest oproepen,dat gaat dan een eigen leven leiden.Een alwetende liefdevolle God bestaat niet,wel het Goddelijke als
hoogste zelfbewustwordeing.Met andere woorden er bestaat een geestelij evolutie via een hogere zelfbewustwording.Natuurlijk is het leven nog steeds een mysterie maar door bewustwording gaan wij het steeds iets beter begrijpen.
Zolang wij mens zijn ervaren wij geest en lichaam als een éénheid,dat wat wij dood noemen is een splitsing van energie,in een lager stadium wordt de geest als lichamelijke prikkels ervaren,in een hogere fase ervaren wij ons
zelf als een Goddelijke uitstraling.
Heeft het ´klokken´ en efficiency denken alleen te maken met het kapitalistische denken in geld, of heeft het ook te maken met de manier waarop ´men´ ouderen is gaan zien? Ik heb geen idee maar wat ik wel weet is dat als ik er aan denk hoe ouderen gezien worden door de maatschappij, ik er nu al (ben 22) tegenop zie om oud te zijn. Ik kijk er tegenop omdat ouderen afgeserveerd worden als één homogene massa die haast buiten de samenleving geplaatst wordt, nergens nog goed voor is. Want wat maakt mensen nuttig? Werken, consumeren. Nu consumeren doen ze wel, ze moeten absurd hoge bedragen betalen voor een beetje zorg, maar natuurlijk ´kosten´ ze meer geld dan jonge mensen. Maakt dat ze minder mens? Die indruk krijg ik haast, i.i.g van de media. Nergens zie je echt oude mensen in reclames of programma´s, of het moet GAAN over ouderdom, alsof dat het enige is wat een oud persoon definieert. Jong is aantrekkelijk en daarmee goed, oud is afschrikwekkend, zit alleen maar achter de geraniums en kost alleen maar geld. Zelden hoor je iets positiefs over ouderdom. Zelden worden ouderen ergens bij betrokken.
Ik vind het verschrikkelijk. Wat mij betreft hebben ouderen alleen al veel aanzien omdat ze zo oud zijn, omdat ze een heel leven hebben meegemaakt, met gevoelens, gedachten, werk, liefdes, ellende en mooie tijden, en zeker als ze dement raken, wordt dat leven ook vergeten door de rest van de wereld. Er valt zoveel te leren van oude mensen. Je mag al respect hebben voor het feit dat ze er zijn. En nooit het leven wat ze hebben gehad en hebben uit het oog verliezen.
Het is al moeilijk genoeg voor mensen om afhankelijker en afhankelijker te worden. Zorg er dan tenminste voor dat er goed voor ze gezorgd kan worden want ze hebben steeds minder. Moeten we straks allemaal massaal aan de euthanasie omdat we ´niks´ meer zijn? Zijn we niks meer omdat we niks meer kunnen?
Dat lijkt me echt vreselijk, dat als je oud bent dat je niet alleen steeds minder kunt, maar ook niet meer als vol aangezien wordt door de rest van de maatschappij. Dat je niet eens meer mee mag doen.
Als we allemaal ouderdom als iets verschrikkelijks moeten zien, lijkt me dat een teken aan de wand.
Natasja, respect voor jou en het werk wat je doet.
ik ben het helemaal eens met deze mevrouw.
we leven in 2009 en nog steeds wonen 33 bewoners samen in een huis op een psychogeriatrie achter gesloten deuren!
wil je naar kleinschalig wonen? dat kan maar betaal er dan maar voor.
gevangenen krijgen een tv,bewoners moeten het zelf kopen,gevangenen mogen gebruik maken van hun toilet,in de zorg moet het rond een bepaalde tijd want er is personeel tekort,gevangenen mogen iedere dag even naar buiten,bij ons mogen ze voor het raam staan want er zijn niet genoeg vrijwilligers en geen personeel!!!!
ik werk zelf in de zorg en geloof mij het doet pijn dat je ouderen zo ziet,deze mensen waren vaders,moeders harde werkers of kijk naar de geestelijk gehandicapten hoeveel ziet u er op een dag?geen van deze mensen heeft een waardig leven,wij vinden al dat we vooruit zijn gegaan maar nu met de zorgzwaarte pakketten gaan we terug naar de oorlogstijd en daarvoor alles waar zo hard voor gevochten is door de ouderen van vandaag verdwijnt weer,gehandicapten achter gesloten deuren zorg niet kwalitatief alleen als je er genoeg voor over hebt.
en dan praat ik over 15 minuten voor het douchen,5 minuten voor een boterham smeren heb je genoeg geld? dan kan je er een half uur van maken.
ik ben nu bezig met een opleiding tot niveau 3 en als je nu al zoveel dingen in de zorg mist aan educatie van het personeel,de bedoeling is dat alle maatregelen en middelen zoals de zweedse band de gordels etc verboden gaat worden,dit juich ik toe maar hoe wil je dat behalen als je nog maar 10 min de tijd krijgt voor deze mensen?
maak alstublieft meer documentaires,wij hadden een docusoap van man bijt hand en niet alles klopte iemand die langer in bed lag dan geplant was op tv waarom was diegene nog niet geholpen? de reden kwam niet naar voren maar het was die dag weinig personeel en een erg zieke bewoner die op dat moment voorrang heeft.
laat zien wat de zorg is! wij werken hard voor deze bewoners en hebben ook verdriet als ze dood gaan,wij gaan netjes naast de kist staan met ons hoofd gebogen om eer te betonen,wij willen soms zelf bewoners de laatste zorg geven om hun eer te bewijzen.er is een band vaak tussen verzorging en degene die verzorgt wordt wij zien soms de tranen en horen de verhalen.ik zou toch zo graag willen dat balkenende en eigenlijk de gehele politiek een dag in ons verpleeghuis zou wonen allemaal in een rolstoel of op bed en dan dezelfde behandeling als de ouderen en gehandicapten nu krijgen! en dan kijken of ze nog zo denken.wij staken niet want dat kunnen wij niet moeten wij de ouderen maar een dag alleen laten om te staken? wie zorgt er dan voor ze?dilemmas waar wij mee zitten! zwaar werk,te weinig betaald voor ons en alle bewoners!!!! maak maar veel veel veel meer documenaires over onze bewoners in het gehele land maak de mensen bewust van wat hier nog in dit land heerst,want schijnbaar heeft iedereen nog een taboe op het ouder worden en op de geestelijk /lichamelijk gehandicapten.
ik ben een verzorgende en geef veel om onze bewoners en zal altijd voor ze opkomen,dus ik ben!
@MarkOldengarm ja indeed. Denk ook dat het eindigt in een blog zoals bij #dusikben http://t.co/yK8G28LO
Nieuwe blog: 'ik ben stuurbaar, jij ook' nav het boek #dusikben en diverse gesprekken http://t.co/yK8G28LO
Just finished reading the book #DusIkBen. Interesting philosofical insights in human behaviour. Another piece added to my empathic puzzle.
