Dossiers:
Kunst en Wetenschap
Tags:
Om het tienermeisje Regan middels de rituele duiveluitdrijving te redden, aldus pater Damian Karras in 'The Exorcist', moet ze worden teruggestuurd naar de zestiende eeuw. Want in onze tijd hebben we niets om duivels te bestrijden; door de wetenschap zijn duivels vervangen door dingen als paranoia en schizofrenie.
Hiermee raakt de Jezuïtische held in William Friedkins meesterwerk uit 1973 de kern: duivelsbezetenheid vormt in de moderne tijd een metafoor voor bekende en te behandelen psychologische aandoeningen.
Maar films als 'The Exorcist' zijn vooral ook een commentaar op de fragmentarische aard van menselijke relaties binnen families en gezinnen (en in het geval van die film ook op maatschappelijk en politiek verval). Dat geldt ook voor de nieuwste inschrijving in dit horror-subgenre: 'The Possession' van Ole Bornedal, waarin Em, een meisje uit een gebroken gezin, een mysterieuze houten doos opent en zo in de ban raakt van een joodse kwade geest, een zogeheten 'dybbuk'.
Net als bij Regan in 'The Exorcist' dringt het monster of de geest het lichaam van Em in 'The Possession' binnen zodat de transformatie ook fysiek is. Dat levert angstwekkende momenten op: zwermen motten die uit haar mond vliegen, slijmerige vingers in haar keel, ogen die helemaal wit worden.
Zo effectief als 'The Exorcist' is 'The Possession' niet. Maar het werk brengt net als Friedkins klassieker een boeiend, allegorisch kijkmechanisme in werking. Dat stelt ons in staat door de horror heen een vertelling tot ons te nemen waarin de motieven eenzaamheid, verlies en verlangen zich uitkristalliseren in een kille, anonieme wereld waarin mensen niet of nauwelijks een connectie met elkaar hebben.
Hoe alledaags erge horror in werkelijkheid is – dat laat de exorcismefilm ons vooral zien.
Meer hierover aanstaande woensdag in de Filmrubriek van OBA Live onder leiding van Theodor Holman.
Bekijk alvast de trailer van de horrorfilm 'The Possession':
Gawie Keyser over film
Gawie Keyser schrijft over film en (populaire) cultuur voor OBA-Live, het wekelijkse radioprogramma van de HUMAN.
Verder schrijft hij ook in De Groene Amsterdammer en de Filmkrant. In 2006 bracht hij de Encyclopedie van de Populaire Cultuur uit, waarin het beste uit de populaire cultuur bijeen gebracht en hartstochtelijk verdedigd wordt.
"Als er één militant is voor het gelijk schakelen van high en low culture, dan is het Gawie Keyser."
'The Great Gatsby' van Baz Luhrmann 14 mei 2013
'Wadjda' van Haifaa Al-Mansour 7 mei 2013
'Soldaat van Oranje' van Paul Verhoeven 29 apr 2013
'Berberian Sound Studio' van Peter Strickland 23 apr 2013
'Boven is het stil' van Nanouk Leopold 16 apr 2013
Wekelijks overzicht van nieuws, debat, agenda, blogs en HUMAN producties
























